MAPY MYŚLI - od początku

MAPA nie MYŚLI, ale w tym pomaga - dlaczego? jak?

Kilkanaście lat temu w moje ręce trafiła książka, która na zawsze zmieniła moje podejście do metod uczenia się i nauczania innych. Była to książka "Rusz głową" (ang. Use Your Head) autorstwa Tony'ego Buzana. Książka ta nauczyła mnie przede wszystkim korzystać z map myśli - sposobu odzwierciedlania wiedzy wzorującego się na strukturze ludzkiego mózgu, strukturze skojarzeń.

Mapy myśli zacząłem stosować w czasie nauki na studiach: do robienia notatek, by zrozumieć, a potem i dzięki temu, zapamiętać to, czego chciałem się nauczyć. Kiedy zacząłem przedstawiać wykłady, mapy myśli okazały się najlepszym szkicem bardzo ułatwiającym mi przemawianie z głowy i kontakt wzrokowy z audytorium. Na godzinę dydaktyczną wystarczyła kartka papieru A4 lub nawet A5. Przy kolejnych wystąpieniach mówiłem tak, jakbym w ogóle nie miał kartki. To wszystko dzięki zastosowaniu map myśli. Teraz pragnę podzielić się moją wiedzą, umiejętnościami i doświadczeniem z Wami.

Tworzenie map myśli jest stosunkowo łatwe, ale co istotne, wymaga i pomaga w zrozumieniu tematu. Techniczne wystarczy kartka papieru i pisak, może też być odpowiedni program komputerowy (O tym jaki, jak i dlaczego z niego korzystać napiszę w kolejnym artykule.)

Temat zapisujemy na środku kartki (może być w kółku lub otoczony jakimś innym kształtem).

Główne myśli wyprowadzamy od tematu na zewnątrz dookoła zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Rysujemy linie, a nad nimi zapisujemy hasła (raczej nie pełnie zdania) odpowiadające głównym myślom naszego tematu.

Od nich wyprowadzamy kolejne linie, a nad nimi rozwinięcia głównych myśli: szczegóły, argumenty, przykłady itp.

Możemy też używać strzałek, by pokazać graficznie zależności pomiędzy pewnymi elementami naszej mapy.

Na mapie warto też używać rysunków, ikonek i kolorów, słowem wszystkiego, co pomoże nam skojarzyć myśli związane z tematem. Jak to mówią: "Jeden obraz mówi więcej niż tysiąc słów".

Kiedy dobrze sobie to wszystko przemyślimy i samodzielnie zrobimy mapę myśli, potem wystarczy jedno spojrzenie i już będziemy wiedzieli o co chodzi i potrafili sobie przypomnieć, to czego chcieliśmy się nauczyć.

Zapraszam do obejrzenia prezentacji do tego artykułu (wideo poniżej)
i życzę powodzenia w tworzeniu własnych map myśli!

Mapy myśli i prezentacja wideo wykonane przy pomocy:

KHAN Academy - jak zacząć

Akademia dla uczniów, studentów i nauczycieli / coachy.

Postanowiłem i ja spróbować, jak to jest uczyć się w obcym języku (oczywiście angielskim), i wcieliłem się w rolę ucznia Akademii Khana. (A propos, w moim mieście, Garwolinie, rusza pierwsze gimnazjum dwujęzyczne, ale to nie dlatego).

Zarejestrowałem się na stronie khanacademy.org korzystając z konta, jakie mam na Google'u i mogłem już się zacząć uczyć matematyki i języka angielskiego jednocześnie. Zanim napiszę Wam jak, jeszcze parę słów od samej Akademii:

Khan Academy po polsku

W Khan Academy wypełniamy ważną misję. Jesteśmy organizacją non-profit, która chce zmienić raz na zawsze podejście do edukacji publicznej przez udostępnienie kształcenia na światowym poziomie wszędzie i dla każdego. Oprócz filmów wideo z polskim lektorem, zachęcamy do oglądania filmów w oryginale z napisami w języku polskim. Aby przekonać się, które filmy są dostępne z polskimi napisami, zajrzyj na stronę khanacademy.org/contribute. Jeśli chcesz pomóc nam w tłumaczeniu filmów Khan Academy, zajrzyj na stronę khanacademy.org/toolkit/international-usage.

W Polsce w lokalizację, czyli tłumaczenie zasobów Khan Academy, zaangażowało się Centrum Fizyki Teoretycznej PAN i fundacja non-profit KhanAcademy Polska. Więcej informacji o Khan Academy po polsku znajdziesz na stronach khanacademy.pl i na Hands-On Universe Polska. Przedstawicielem Academy w Polsce jest Lech Mankiewicz, Centrum Fizyki Teoretycznej PAN.

Oto dziedziny, których dotyczą przetłumaczone już na język polski filmy wideo do nauki:

Algebra

Algebra - funkcja liniowa
Algebra - nierówności
Algebra - rozwiązywanie układów równań i nierówności
Algebra - równania z wartością bezwzględną
Algebra - stosunki i proporcje
Algebra - wstęp do układania i rozwiązywania równań
Arytmetyka

Arytmetyka - dodawanie i odejmowanie
Arytmetyka - kolejność działań
Arytmetyka - liczby pierwsze, podzielniki i wielokrotności
Arytmetyka - liczby ujemne i wartość bezwględna
Arytmetyka - podstawy potęgowania
Arytmetyka - procenty
Arytmetyka - ułamki
Arytmetyka - ułamki dziesiętne
Arytmetyka - własności liczb i działań
Geometria

Geometria - koło i okrąg
Geometria - wielokąty, czworokąty i równoległoboki
Podstawy geometrii

Mój profil

Założenie profilu nie było trudne, tym bardziej, że logowałem się przy użyciu konta Google'a. Można do tego celu użyć też swojego konta na Facebooku.

Nauka

Bardzo ciekawym rozwiązaniem jest mapa wiedzy (Knowledge Map). Pokazuje ona sekcje wiedzy i umiejętności, które można zdobyć w trakcie nauki.

To ciekawe rozwiązanie oparte na mapie nieba Google'a. Na mapie kolorem niebieskim zaznaczone są zdobyte już umiejętności (Proficient - znaczy biegły). Tę swego rodzaju mapę myśli możemy też przybliżać.

Widzimy wtedy poszczególne składowe każdej z umiejętności.

Kolorem zielonym oznaczone są te umiejętności, które system sugeruje zdobyć w pierwszej kolejności, biorąc pod uwagę te, które uczeń już zdobył (Suggested - sugerowane).

Umiejętności już zdobyte, które system sugeruje, by uczeń sobie powtórzył są oznaczone kolorem pomarańczowym (Review to przegląd, powtórka).

Z lewej strony mapy znajduje się menu pokazujące nasze postępy w nauce.

ATTAIN MASTERY - "Osiągnij mistrzostwo" - to zachęta do powtórzenia przerobionego już materiału. Wprawdzie uczniowi udało się już rozwiązać wystarczająco dużo przykładów/zadań, by uznać, że posiadł on dane umiejętności, ale w niektórych przypadkach mógł popełniać błędy, dlatego warto po pewnym czasie znów przejść przez te same zagadnienia.

(Zabacz też artykuł "powtarzaNIE - refleksje".)

Statystyki

Po wejściu na stronę swojego profilu mamy dostęp po lewej stronie do menu, gdzie możemy w różny sposób zobaczyć statystyki naszej nauki:

Wybierając opcję "Activity" możemy zobaczyć ile czasu poświęciliśmy ostatnio na naukę (oglądanie filmów instruktażowych) i wykonywanie ćwiczeń oraz jakie umiejętności w tym czasie zdobyliśmy:

Oczywiście możliwości i różnych opcji jest jeszcze więcej i chętnie napiszę o tym jeszcze w kolejnym artykule. Tym czasem życzę Wam satysfakcjonującej nauki matematyki i języka angielskiego z KHAN Academy!

PS. Jeśli masz jakiekolwiek pytania, napisz w komentarzu, a postaram się znaleźć na nie odpowiedź.

powtarzaNIE - refleksje

POWTARZAnie

NIE, nie chcę się powtarzać -
w negatywnym tego stwierdzenia znaczeniu.

"Słyszała(e)m to już tysiące razy." "To mnie nudzi." "Już nie mam siły tego słuchać." "To mnie irytuje." Nie takie myśli chcę wywołać w Waszych umysłach. Nie chcę kolejny raz powtarzać tego, co już setki albo tysiące razy zostało powiedziane, zapisane, opublikowane...

JEDNAKŻE jedną z najskuteczniejszych metod nauczania jest właśnie...

POWTARZANIE. Dotyczy to oczywiście obu przypadków: uczenia siebie i nauczania innych. Dlatego i w tym blogu nie obejdzie się bez przypomnienia (to już inne słowo, ale służy powtórzeniu) tego, co zostało już powiedziane lub napisane. Oczywiście nie chodzi o to by kopiować czyjeś myśli i publikować setki stron, które w jakiejś formie już zostały opublikowane.

Nie powinno powtarzać się wszystkiego,
ale to, co ma być zapamiętane, musi być powtórzone!

ACZKOLWIEK NIEKONIECZNIE.

Nie chcę jednak bazować tylko na starych, może i "wypróbowanych" metodach uczenia. Świat idzie z postępem. Dlatego uruchomiłem tego bloga. Chcę pisać o blended learningu (nauczanie mieszane: online połączone z tradycyjnym), a więc e-Learningu (multimedia i Internet) i innych formach nauczania. Ciekawią mnie różne techniki uczenia się, zapamiętywania i notowania. Te, jakie jeszcze pojawią się na tym blogu, to:

• MAPy MYŚLi
• ĆWICZenia fizyczne usprawniające MÓZG
• TRENING UMYSŁu
• Programowanie NeuroLingwistyczne
• MnEMOtechniki

PS. Kto lubi burze mózgów? Zapraszam do dyskusji. Które z wymienionych przeze mnie technik, Waszym zdaniem, mogą dać najlepsze rezultaty?